- Strona główna
- Sprawozdawczość zrównoważonego rozwoju
- Społeczeństwo
- Dotknięte społeczności [ESRS S3]
Dotknięte społeczności [ESRS S3]
Interesy i opinie zainteresowanych stron [S3.SBM-2]
Model biznesowy i strategia Grupy ORLEN kształtują skalę oraz trwałość jej wpływu na społeczności lokalne. Charakter działalności rafineryjnej, petrochemicznej i energetycznej wiąże się z nieuniknionymi negatywnymi oddziaływaniami, takimi jak uciążliwości zapachowe, hałas, emisje świetlne czy wpływ na grunty. Jednocześnie infrastruktura energetyczna oraz instalacje produkcyjne generują złożone wyzwania w obszarze bezpieczeństwa publicznego. ORLEN rozumie te uwarunkowania i uwzględnia je w strategii, dostosowując procesy oraz inwestycje tak, aby minimalizować negatywny wpływ i wzmacniać korzyści społeczne. Dotyczy to m.in. wdrażania standardów bezpieczeństwa procesowego, planów reagowania kryzysowego, projektowania instalacji z myślą o ograniczaniu uciążliwości środowiskowych oraz prowadzenia dialogu opartego na transparentnej komunikacji. Ponadto, w strukturze organizacji funkcjonuje Rzecznik ds. społeczności lokalnych, odpowiedzialny za bieżący kontakt z mieszkańcami, reagowanie na zgłaszane potrzeby i koordynację konsultacji społecznych.
Strategia Grupy zakłada również wzmacnianie pozytywnego oddziaływania przede wszystkim poprzez wspieranie lokalnego bezpieczeństwa, edukacji oraz transformacji energetycznej. ORLEN współpracuje z samorządami i instytucjami lokalnymi, a szczególną rolę odgrywają fundacje korporacyjne realizujące programy grantowe, edukacyjne i dobroczynne, o których mowa w kolejnej części niniejszego rozdziału. Grupa ORLEN aktywnie angażuje się również w działania pomocowe w sytuacjach kryzysowych, wspierając społeczności dotknięte klęskami żywiołowymi, m.in. poprzez programy wsparcia finansowego, logistycznego i rzeczowego.
Ochrona praw człowieka oraz poszanowanie praw społeczności lokalnych są integralną częścią funkcjonowania Grupy i znajdują odzwierciedlenie w wewnętrznych regulacjach dotyczących etyki, relacji ze społecznościami oraz zrównoważonego rozwoju. Cele w tym obszarze zostały określone w filarze „Społeczności” Strategii Zrównoważonego Rozwoju ORLEN 2025–2035 i obejmują m.in. działania na rzecz sprawiedliwej transformacji oraz podnoszenie poziomu bezpieczeństwa i jakości życia w otoczeniu aktywów Grupy.
Wpływ modelu biznesowego Grupy ORLEN na dotknięte społeczności [S3.SBM-3]
Grupa ORLEN w sposób systemowy kształtuje relacje ze społecznościami lokalnymi. Produkcyjny charakter wielu aktywów oraz ich lokalizacja w otoczeniu zabudowań lub terenów wykorzystywanych rolniczo sprawiają, że wpływ Grupy na otoczenie ma charakter zarówno bezpośredni, jak i długotrwały.
Działania Grupy mające na celu ograniczenie uciążliwości wynikające z eksploatacji infrastruktury to m.in. dostosowywanie projektów inwestycyjnych do wymogów środowiskowych i społecznych, wdrażanie rozwiązań zmniejszających hałas i emisje zapachowe, planowanie prac w sposób minimalizujący utrudnienia dla otoczenia oraz rozwój mechanizmów dialogowych i skargowych.
Negatywne wpływy identyfikowane w otoczeniu aktywów takie jak uciążliwości operacyjne, oddziaływanie na grunty czy incydentalne zakłócenia są analizowane w kontekście ich potencjalnego przełożenia na koszty działalności, reputację oraz długofalową wykonalność projektów. Dzięki temu Grupa dostosowuje model biznesowy tak, aby ograniczać czynniki mogące prowadzić do konfliktów społecznych lub opóźnień inwestycyjnych.
Wpływy na społeczności lokalne mogą generować istotne ryzyka, które wpływają na sposób kształtowania strategii Grupy ORLEN:
- Ryzyka operacyjne i finansowe – powtarzalne uciążliwości, takie jak hałas, odory czy wzmożony ruch, zwiększają potrzeby inwestycyjne związane z modernizacją instalacji oraz z kosztami programów kompensacyjnych i odszkodowawczych. Oddziaływanie na grunty oraz relacje z właścicielami terenów powodują ryzyka formalnoprawne i finansowe przy realizacji projektów.
- Ryzyka społeczne i reputacyjne – sprzeciw społeczności wobec lokalizacji lub rozbudowy infrastruktury może powodować opóźnienia, wydłużać procesy administracyjne oraz wpływać na możliwość realizacji projektów strategicznych.
Te ryzyka są uwzględniane przy doskonaleniu modelu biznesowego, m.in. poprzez analizę otoczenia społecznego przed wejściem na nowe obszary geograficzne, planowanie konsultacji społecznych już na etapach przedinwestycyjnych, a także wprowadzanie mniej uciążliwych technologii i standardów środowiskowych.
Jednocześnie wpływy Grupy tworzą szanse strategiczne:
- Wzmacnianie zaufania i legitymizacji społecznej – inwestycje w bezpieczeństwo okolicznych terenów, wsparcie lokalnych służb oraz programy edukacyjne i społeczne, które ułatwiają realizację planów inwestycyjnych.
- Budowanie odporności biznesowej – dzięki poprawie relacji ze społecznością lokalną w tym konstruktywnych relacji z władzami lokalnymi i mieszkańcami Grupa zwiększa zaufanie do marki, zmniejsza ryzyko sporów oraz może szybciej reagować na incydenty lub skargi.
Charakterystyka dotkniętych społeczności i wywierany na nie wpływ
Ujawnieniami objęto społeczności lokalne zamieszkujące lub działające w otoczeniu zakładów produkcyjnych, infrastruktury magazynowej i przesyłowej oraz miejsc prowadzenia prac inwestycyjnych i wydobywczych, czyli aktywów Grupy. Dotyczy to także wspólnot, instytucji oraz organizacji reprezentujących mieszkańców, a także społeczności pośrednio dotkniętych działaniami wykonawców, np. poprzez zwiększony ruch ciężkiego transportu lub czasowe ograniczenia dostępu do nieruchomości.
Najbardziej narażone są społeczności sąsiadujące bezpośrednio z infrastrukturą Grupy ORLEN. Wpływy te mają najczęściej charakter systemowy, obejmują okresowe uciążliwości akustyczne, zapachowe, drgania, wzmożony ruch oraz skutki prac remontowych czy modernizacyjnych. W określonych przypadkach mogą występować również incydentalne oddziaływania, takie jak pojedyncze skargi mieszkańców.
Działalność Grupy ORLEN generuje również istotne pozytywne wpływy na wybrane grupy dotkniętych społeczności, w szczególności na społeczności zlokalizowane w bezpośrednim otoczeniu aktywów produkcyjnych i inwestycyjnych oraz na społeczności objęte procesami transformacyjnymi. Pozytywne oddziaływania wynikają m.in. z realizacji działań wzmacniających lokalne bezpieczeństwo, odporność społeczną, dostęp do edukacji oraz budowanie lokalnych kompetencji i zdolności rozwojowych. W szczególności dotyczą one grup i obszarów, w których prowadzone są długoterminowe projekty inwestycyjne lub infrastrukturalne, w tym związane z transformacją energetyczną, a także społeczności objętych programami wsparcia realizowanymi przez fundacje korporacyjne Grupy.
Pozytywne wpływy mają charakter selektywny i odnoszą się do określonych grup dotkniętych społeczności, takich jak np. mieszkańcy obszarów sąsiadujących z kluczowymi inwestycjami, lokalne organizacje społeczne, podejmowane działania odnoszą się do konkretnych potrzeb społecznych jak np. wsparcie organizacji dbających o bezpieczeństwo (GOPR, TOPR). Jednocześnie wpływy te generują istotne szanse dla Grupy, w tym wzmacnianie akceptacji społecznej dla prowadzonej działalności, ograniczanie ryzyk społecznych i reputacyjnych oraz zwiększanie długoterminowej wykonalności projektów. Działania wywołujące te pozytywne oddziaływania zostały szerzej opisane w sekcji S3‑4 Działania podejmowane w zakresie dotkniętych społeczności.
Na potrzeby raportowania pojęcia „społeczności lokalne” i „społeczności dotknięte” stosowane są zamiennie, odzwierciedlając zarówno grupy wystawione na regularne oddziaływania wynikające z eksploatacji aktywów, jak i społeczności objęte tymczasowym wpływem działań projektowych.
W ramach analizy wpływu na dotknięte społeczności na poziomie operacji własnych, Grupa ORLEN nie zidentyfikowała wpływu na ludność rdzenną.
Podsumowanie analizy podwójnej istotności w zakresie dotkniętych społeczności [S3.IRO-1]
| Segment | Obszar | Region geograficzny | S3 Nazwa ryzyka, szansy, wpływu | Wpływ (I) Ryzyko (R) Szansa (O) | Pozytywny (+) Negatywny (-) | Rzeczywisty (R) Potencjalny (P) | Łańcuch wartości Organizacja (O) Downstream (D) Upstream (U) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
Upstream & Supply, Downstream, Energy, Consumer & Products |
Rafineria; Wydobycie; Energetyka; Petrochemia; Gaz; Detal | Europa + Ameryka Północna + Libia + Pakistan + Bliski Wschód | Odpowiednie warunki mieszkaniowe wśród społeczności Wpływ na warunki mieszkaniowe wśród społeczności lokalnych ze względu na uciążliwości spowodowane hałasem, odorem i światłem | I | - | A | O,D,U |
| Zwiększone koszty wynikające z działań na rzecz lokalnych społeczności oraz zarządzania uciążliwościami operacyjnymi | A | O,D,U | |||||
| Wpływ na grunty, oddziaływanie na społeczności powiązane z ziemiąWpływ na grunty poprzez działalność Grupy | I | - | A,P | O,D,U | |||
| Koszty wypłaty odszkodowań i rekompensat | A | O,D,U | |||||
|
Upstream & Supply, Consumer & Products |
Wydobycie; Gaz; Detal | Europa | Wpływ na bezpieczeństwo Wspieranie bezpieczeństwa lokalnych społeczności poprzez dzielenie się zasobami i szkoleniami | I | + | A,P | O,D |
| Budowanie dobrego wizerunku firmy poprzez branie udziału w szkoleniach lokalnej społeczności oraz wsparcie działań dla jednostek straży pożarnej w Polsce | O | O,D | |||||
| Złożone uwarunkowania bezpieczeństwa w otoczeniu lokalnych społeczności wynikające ze specyfiki działalności | I | - | P | O,D,U | |||
| Wzmacnianie bezpieczeństwa energetycznego i sprawiedliwa transformacja | I | + | A,P | O,D | |||
|
Upstream & Supply, Consumer & Products |
Wydobycie; Gaz; Detal | Polska | Wolność wypowiedzi Aktywny dialog ze społecznościami lokalnymi, w organizacji działa Rzecznik ds. społeczności lokalnych | I | + | A | O |
| Wspieranie społeczności (w tym lokalnych)*Liczne działania społeczne i inicjatywy własne (dobroczynność, sponsoring) oraz działalność fundacji korporacyjnych | I | + | A | O | |||
| Poprawa relacji ze społecznością lokalną, zwiększenie zaufania do marki | O | O |
| krótko-terminowa | średnio-terminowa | długo-terminowa | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Odpowiednie warunki mieszkaniowe wśród społeczności | A | ✔ | ✔ | ✔ | |||
| Oddziaływanie na grunty, oddziaływanie na społeczności powiązane z ziemią | A | ✔ | ✔ | ✔ | |||
| Wspieranie społeczności (w tym lokalnych)* | O | ✔ | ✔ | ✔ |
Polityki związane z dotkniętymi społecznościami [S3-1]
Reguluje sposób zarządzania wpływami, ryzykami i szansami wynikającymi z oddziaływania aktywów Grupy na społeczności lokalne. Dokument określa cele:
- minimalizacja uciążliwości operacyjnych,
- budowanie długofalowych relacji opartych na dialogu,
- zapewnienie spójności celów biznesowych z celami społecznymi i środowiskowymi.
Polityka adresuje m.in. takie wpływy i ryzyka jak: hałas, odory, ograniczenia dostępu do nieruchomości, ryzyko roszczeń, napięcia społeczne oraz szanse związane z poprawą relacji, wzrostem zaufania i ułatwieniem realizacji inwestycji.
Postanowienia dokumentu obejmują wszystkie lokalizacje Grupy ORLEN w Polsce i za granicą, w których prowadzona jest działalność produkcyjna, logistyczna, inwestycyjna i wydobywcza. Zakres dotyczy również wpływów pośrednich w łańcuchu wartości m.in. działań wykonawców realizujących prace terenowe, transport i modernizacje.
Za wdrożenie i stosowanie polityki odpowiada Zarząd ORLEN S.A., przy operacyjnym nadzorze dyrektorów właściwych obszarów oraz Rzecznika ds. społeczności lokalnych.
Polityka została opracowana z uwzględnieniem oczekiwań społeczności lokalnych identyfikowanych poprzez konsultacje, kanały zgłoszeń oraz dialog prowadzony przez Rzecznika ds. społeczności lokalnych.
Dokument jest publicznie dostępny na stronie orlen.pl, a informacje o jej funkcjonowaniu przekazywane są społecznościom poprzez spotkania, konsultacje i kanały zgłoszeń.
Określają zobowiązania Grupy do zapobiegania negatywnym wpływom na prawa człowieka, w tym na społeczności lokalne. Polityki odnoszą się do wpływów takich jak: dostęp do informacji, możliwość zgłaszania naruszeń, bezpieczeństwo w otoczeniu aktywów, poszanowanie praw własności oraz ryzyka związane z naruszeniami praw ludności lokalnej lub właścicieli terenów.
Postanowienia dokumentu obejmują wszystkie spółki Grupy, cały łańcuch wartości (w tym wykonawców niosących ryzyka w obszarach prac terenowych, transportu i eksploatacji) oraz wszystkie obszary geograficzne działalności.
Polityki są zgodne z:
- Międzynarodową Kartą Praw Człowieka,
- Deklaracją Praw Ludów Tubylczych ONZ,
- Konwencją 169 MOP,
- Wytycznymi OECD dla przedsiębiorstw międzynarodowych,
- Wytycznymi ONZ ds. biznesu i praw człowieka.
Za realizację odpowiada Zarząd ORLEN S.A., a nadzór operacyjny pełnią właściwi dyrektorzy.
Przy aktualizacji i stosowaniu polityk uwzględnia się istotne potrzeby społeczności wyrażane w skargach, zgłoszeniach i dialogu lokalnym.
Dokumenty są publicznie dostępne; informacje o możliwościach zgłaszania uwag są komunikowane społecznościom poprzez stronę internetową i dedykowane kanały kontaktu.
Określa zasady udzielania darowizn i wsparcia społecznego, odpowiadając na wpływy i szanse dotyczące zaangażowania społecznego, w tym:
- działania społeczne i sponsoringowe,
- projekty podejmowane przez fundacje korporacyjne,
- budowanie zaufania i poprawa relacji ze społecznościami dotkniętymi działalnością Grupy.
Biorąc pod uwagę wywierany przez Grupę ORLEN wpływ polityka definiuje następujące obszary zaangażowania społecznego:
- Zrównoważony rozwój:
- projekty skierowane na ochronę środowiska,
- projekty uwzględniające interesy i prawa społeczności dotkniętych wykluczeniem lub deficytami w kluczowych obszarach życia, nastawione na pomoc w zmniejszeniu/ograniczeniu negatywnego wpływu bądź wywarcie pozytywnego wpływu na takie społeczności,
- projekty związane z ochroną i poszanowaniem praw człowieka,
- projekty adresujące zagadnienia sprawiedliwej transformacji;
- Edukacja i nauka: projekty i inicjatywy wspierające rozwój edukacji i nauki na różnych poziomach, w tym programy stypendialne, szkolenia zawodowe, badania podstawowe i stosowane, popularyzację nauki oraz wsparcie dla placówek edukacyjnych i naukowych;
- Kultura i sztuka: działania mające na celu promowanie kultury i sztuki, w tym finansowanie wystaw, koncertów, festiwali i instytucji kulturalnych; zwiększanie dostępu do kultury;
- Zdrowie i opieka społeczna: wsparcie dla placówek medycznych, programów profilaktyki zdrowotnej, inicjatyw mających na celu poprawę jakości życia osób potrzebujących;
- Sport, rekreacja i turystyka: promowanie aktywności fizycznej i zdrowego trybu życia, wspieranie rozwoju sportu amatorskiego i zawodowego oraz działań rekreacyjnych, a także rozwój i promocja turystyki;
- Bezpieczeństwo i ochrona ludności: działania wspierające służby ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego, służby ratownicze i ochrony ludności, a także działania wspierające ochotnicze straże pożarne, podmioty uprawnione do wykonywania ratownictwa górskiego, wodnego, poszukiwania i ratowania życia na morzu.
Polityka jest bezpośrednio powiązana z identyfikowanymi wpływami, ryzykiem i szansami, takimi jak wzmacnianie legitymizacji społecznej inwestycji i minimalizacja ryzyka konfliktów. Postanowienia dokumentu obejmują całą Grupę ORLEN, a dzięki Standardowi organizacyjnemu również spółki zależne prowadzące działania dobroczynne. Obejmuje wszystkie lokalizacje, w których projekty społeczne są realizowane. Za wdrożenie odpowiada Zarząd ORLEN S.A., za operacyjne aplikowanie fundacje korporacyjne i poszczególne jednostki organizacyjne Grupy. Polityka powstawała w odniesieniu do potrzeb zgłaszanych lokalnie; jej kierunki odpowiadają obszarom najczęściej wskazywanym jako istotne (bezpieczeństwo, edukacja, zdrowie, rozwój lokalny). Informacje o dokumencie i programach wsparcia są publikowane na stronie orlen.pl oraz stronach fundacji.
To „Polityka klimatyczna”, „Polityka ochrony środowiska”, „Polityka bioróżnorodności”, „Polityka energetyczna ORLEN” oraz „ORLEN Transition Plan” adresują wpływy i ryzyka związane z uciążliwościami środowiskowymi, emisjami, zajęciem gruntów, ryzykami klimatycznymi oraz oddziaływaniem infrastruktury na warunki życia mieszkańców. Dokumenty te pośrednio kształtują relacje ze społecznościami poprzez redukcję uciążliwości, zapobieganie incydentom i wdrażanie bardziej efektywnych technologii.
Postanowienia dokumentów obejmują wszystkie aktywa produkcyjne, energetyczne, logistyczne i infrastrukturalne Grupy oraz oddziaływania generowane w łańcuchu wartości (w tym emisje pośrednie, gospodarkę wodną, oddziaływanie na grunty w trakcie projektów). Nadzór pełnią dyrektorzy odpowiedzialni za obszary środowiska, klimatu i energetyki. Polityki odnoszą się m.in. do konwencji klimatycznych ONZ, unijnych norm środowiskowych i standardów sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju. Dokumenty oraz informacje o ich wdrażaniu udostępniane są na stronie orlen.pl i w publikacjach dotyczących ESG i zrównoważonego rozwoju.
Proces monitorowania obejmuje:
- stałą analizę zgłoszeń i skarg społeczności,
- ocenę terminowości reakcji,
- monitorowanie działań korygujących,
- nadzór Rzecznika ds. społeczności lokalnych w zakresie relacji społecznych,
- ewaluację zgodności z wytycznymi międzynarodowymi,
- w spółkach — monitorowanie zgodności z lokalnymi procedurami bezpieczeństwa i reagowania na incydenty.
W minionym okresie sprawozdawczym nie odnotowano przypadków nieprzestrzegania Wytycznych ONZ dotyczących biznesu i praw człowieka, Deklaracji Międzynarodowej Organizacji Pracy dotyczącej podstawowych zasad i praw w pracy oraz Wytycznych OECD dla przedsiębiorstw międzynarodowych, które dotyczą dotkniętych społeczności.
Grupa ORLEN nie odnotowała w okresie sprawozdawczym wystąpienia poważnych incydentów lub naruszenia praw człowieka dotyczących społeczności lokalnych.
Procesy współpracy w zakresie wpływów z dotkniętymi społecznościami [S3-2]
Grupa ORLEN zarządza relacjami ze społecznościami lokalnymi, w tym z mieszkańcami oraz zrzeszającymi ich organizacjami i wspólnotami, a także instytucjami i władzami samorządowymi, sąsiadującymi z aktywami Grupy ORLEN w miejscach, w których prowadzą lub będą prowadzić działalność gospodarczą poprzez m.in: projekty społeczne, działania realizowane przez fundacje korporacyjne, spotkania informacyjne z mieszkańcami oraz współpracę z samorządami i instytucjami lokalnymi. Grupa ORLEN prowadzi stały dialog z lokalną społecznością i jej przedstawicielami, zarówno na etapie rozpoczynania działalności w nowej lokalizacji, jak i podczas jej trwania. Dialog prowadzony zarówno przed, jak i w trakcie realizacji projektów, umożliwia dostosowanie się do lokalnych uwarunkowań oraz oczekiwań interesariuszy, a także sprzyja lepszemu zrozumieniu intencji i celów działań przez społeczność. Przed rozpoczęciem prac na danym obszarze, Grupa ORLEN podejmuje rozmowy z lokalnymi władzami, organizacjami pozarządowymi oraz mieszkańcami sąsiadującymi z terenem inwestycji.
Za budowanie i utrzymywanie relacji odpowiada wcześniej wspomniany Rzecznik ds. społeczności lokalnych. Jest to najwyższe operacyjne stanowisko w jednostce, a jego rolą jest dbanie o integrację celów biznesowych z celami społecznymi.
Do zadań Rzecznika należy m.in.:
- rekomendowanie innym obszarom merytorycznym Grupy ORLEN podjęcia działań usprawniających lub pozwalających na zapobieganie negatywnym wpływom;
- współpraca z obszarami biznesowymi Grupy ORLEN w zakresie prowadzenia dialogu i kształtowania relacji ze społecznościami lokalnymi;
- zapewnienie przedstawicielom społeczności lokalnych możliwości swobodnego zgłaszania uwag, opinii, wątpliwości i skarg dotyczących działalności Grupy ORLEN;
- przyjmowanie, analizowanie, koordynowanie i udzielanie odpowiedzi na zgłoszenia społeczności lokalnych kierowane bezpośrednio przez dedykowane kanały: skrzynka mailowa rzecznik.spolecznosci@orlen.pl lub formularz internetowy na stronie internetowej orlen.pl/pl/zrownowazony-rozwoj/strategia-zrownowazonego-rozwoju/rzecznik-ds-spolecznosci-lokalnych;
Ponadto w zakresie wspierania społeczności (w tym lokalnych), Grupa ORLEN aktywnie prowadzi dialog i współpracę z interesariuszami, wykorzystując różnorodne kanały komunikacji. Do Grupy ORLEN napływa wiele zapytań i pism dotyczących wsparcia inicjatyw społecznych, zarówno od przedstawicieli władz lokalnych, organizacji działających na rzecz społeczności, jak i samych mieszkańców. Organizacje, w tym lokalne, mogą ubiegać się również o sponsoring działań we wcześniej opisanych obszarach wskazanych w Polityce Dobroczynności.
Grupa ORLEN ocenia skuteczność podejmowanych działań i współpracy ze społecznościami poprzez monitorowanie i zbieranie informacji zwrotnych (m.in. poprzez analizę otrzymanych zgłoszeń), analizę efektów działań oraz zapewnienie transparentności i dostępu do informacji. Wyniki badań opinii przeprowadzonych w Płocku i okolicach, Trójmieście, Ostrołęce, Włocławku, Przemyślu i Sanoku dają wgląd w lokalne potrzeby, oczekiwania, a także zaplanowanie działań dobroczynnych w kluczowych dla grupy ORLEN lokalizacjach. W 2025 roku kwestie współpracy z ludami rdzennymi, w tym wcześniejszej, dobrowolnej i świadomej zgody (FPIC), uznano za nieistotne dla Grupy ORLEN.
Procesy naprawy skutków negatywnych wpływów i kanały zgłaszania wątpliwości przez dotknięte społeczności [S3-3]
Grupa ORLEN podejmuje działania mające na celu minimalizowanie negatywnego wpływu swojej działalności na lokalne społeczności i unika sytuacji mogących prowadzić do uciążliwości, a jeśli takie wystąpią, dąży do ich ograniczenia. W przypadkach, gdy nie jest możliwe całkowite wyeliminowanie skutków ubocznych, wdrażane są środki naprawcze i kompensacyjne.
Negatywny wpływ na lokalne społeczności jest ograniczany m.in. poprzez:
- dostosowywanie rozwiązań technicznych, ograniczających uciążliwości (np. ekrany/bariery ograniczające hałas w sąsiedztwie infrastruktury),
- wypłata odszkodowań oraz rekompensat w sytuacjach powiązanych z negatywnym oddziaływaniem infrastruktury,
- utrzymywanie stałego dialogu z lokalną społecznością lub za pośrednictwem prawowitych przedstawicieli i wiarygodnych reprezentantów.
Pozytywny wpływ jest wzmacniany m.in poprzez:
- realizację inwestycji w rozwój lokalnych społeczności.
Działania prewencyjne to m.in.:
- prowadzenie akcji edukacyjno-informacyjnych, które mają na celu przekazywanie informacji o realizowanych inwestycjach,
- prowadzenie komunikacji, która pozwala na informowanie społeczności o planowanych działaniach / wystąpieniu niedogodności z wyprzedzeniem,
- analiza lokalizacji planowanych inwestycji.
Skuteczność kanałów monitorowania jest weryfikowana poprzez analizę liczby zgłoszeń i skarg, które wpływają na poszczególne skrzynki lub są zgłaszane drogą korespondencji tradycyjnej oraz telefonicznie. To skrzynka Rzecznika ds. Społeczności Lokalnych służy jako oficjalny, stały i dostępny kanał kontaktu, dzięki któremu mieszkańcy mogą w prosty sposób zgłaszać uwagi, opinie, wątpliwości i skargi dotyczące działalności ORLEN. Celami tego procesu są zapewnienie transparentnej, sprawnej i dwukierunkowej komunikacji, umożliwiającej szybkie przekazywanie zweryfikowanych informacji oraz prowadzenie otwartego dialogu ze społecznościami lokalnymi. Warto zwrócić uwagę, że w ramach głośno komentowanego przez media projektu Nowa Chemia, udostępniony jest formularz na stronie internetowej orlen.pl/pl/o-firmie/kluczowe-projekty/nowa-chemia/kontakt usprawniający komunikację, który służy zapewnieniu sprawnego przepływu informacji ze społecznością dotkniętą projektem.
Grupa ORLEN szczególnie dba o bieżące informowanie społeczności o działalności zakładu w Płocku poprzez bezpłatny kanał „ORLEN Info”. Za jego pośrednictwem przekazywane są komunikaty o zdarzeniach, które mogą niepokoić społeczność Płocka i okolic. W wiadomościach wskazywane są przyczyny i czas trwania ewentualnych utrudnień, jak np. widoczny płomień pochodni, co wzmacnia bezpieczeństwo mieszkańców również w przypadku wystąpienia potencjalnych awarii. Mieszkańcy Płocka i okolic otrzymują także inne komunikaty w wybranych przez siebie kategoriach tematycznych, tj.: kultura, nauka i edukacja, Nowa Chemia, Fundacja ORLEN, sport, wolontariat. Kanały zgłoszeń, które zapewniają anonimowość to: anonimowy system zgłaszania naruszeń, telefon i poczta tradycyjna. Wewnętrzne regulacje, takie jak Polityka Ochrony Sygnalistów czy Kodeks etyki Grupy Kapitałowej ORLEN chronią osoby zgłaszające przed ewentualnymi represjami. Więcej informacji na temat modeli zgłaszania i rozpatrywania w ORLEN S.A. pytań, wątpliwości, naruszeń wartości i zasad postępowania dostępne jest w rozdziale G1-1.
Kanały komunikacji dla dotkniętych społeczności wspierające niwelowanie negatywnego wpływu na dotknięte społeczności.
| Mechanizm służący niwelowaniu negatywnego wpływu | Dostępne kanały zgłaszania obaw i problemów | Opis mechanizmu |
|---|---|---|
| Funkcja Rzecznika ds. społeczności lokalnych w ORLEN | Za pośrednictwem korespondencji tradycyjnej, e-mail oraz dedykowanego formularza kontaktowego. | Celem Rzecznika ds. społeczności lokalnych jest zachowanie wysokich standardów w budowaniu relacji ze społecznościami lokalnymi sąsiadującymi z aktywami Grupy ORLEN. Do jego zadań należy prowadzenie kanału komunikacji umożliwiającego zgłaszanie uwag, opinii i skarg. Każde zgłoszenie jest rejestrowane i rozpatrywane zgodnie z wewnętrznymi procedurami. |
| Funkcja Rzecznika ds. Etyki w ORLEN | Za pośrednictwem korespondencji tradycyjnej oraz e-mail. | Rzecznik ds. Etyki odpowiada za przestrzeganie w ORLEN zapisów Kodeksu Etyki Grupy Kapitałowej ORLEN. Do jego zadań należy w szczególności zagwarantowanie wszystkim interesariuszom ORLEN możliwości anonimowego i swobodnego zgłaszania naruszeń zasad etyki obowiązujących w Grupie ORLEN. |
| System zgłaszania naruszeń wynikający z Polityki Ochrony Sygnalistów w Grupie ORLEN | Korespondencja tradycyjna, skrzynki wrzutowe w Warszawie i Płocku, e-mail (naruszenia@orlen.pl), telefonicznie. | System umożliwia anonimowe zgłaszanie działań lub zaniechań niezgodnych z prawem lub mających na celu jego obejście. Zapewniona jest anonimowość i ochrona zgłaszających oraz obowiązek prowadzenia działań naprawczych. Wszystkie zgłoszenia są przyjmowane i dystrybuowane zgodnie z właściwością podmiotową i przedmiotową. |
| Konsultacje społeczne | Bezpośrednio w trakcie spotkań. | Realizowane w związku z inwestycjami, zwykle poprzedzone analizą ryzyk i potencjalnego wpływu na społeczności lokalne. |
| Mechanizmy uzupełniające w wybranych spółkach Grupy ORLEN | Korespondencja tradycyjna, e-mail, telefon, formularze kontaktowe, Biura Obsługi Klienta | Kanały funkcjonujące w wybranych spółkach, obejmujące zarówno zgłoszenia awaryjne (24/7), jak i standardową obsługę w dni robocze oraz kontakt poprzez lokalne jednostki organizacyjne. |
Działalność Rzecznika ds. społeczności lokalnych
W 2025 roku do Rzecznika ds. społeczności lokalnych trafiło 209 zgłoszeń (w całej Grupie ORLEN, w tym spółkach zagranicznych) dotyczących m.in. ochrony środowiska, awarii infrastruktury i spraw społecznych. Po otrzymaniu każdego ze zgłoszeń Rzecznik przekazuje prośbę o wyjaśnienie sprawy do osoby odpowiedzialnej za obszar biznesowy, którego dotyczy zgłoszenie w celu wyjaśnienia i przekazania rzetelnej informacji zwrotnej zgłaszającemu. Rzecznik wspiera proces wyjaśniania oraz w uzasadnionych przypadkach nadzoruje również wdrażanie działań naprawczych po stronie Grupy ORLEN S.A. Po uzgodnieniu sposobu rozwiązania sprawy z właściwą jednostką merytoryczną, Rzecznik lub wskazany obszar biznesowy przekazuje odpowiedź zgłaszającemu. Dzięki udzielaniu rzetelnych odpowiedzi na zgłoszenia od społeczności lokalnych Grupa ORLEN może lepiej dostosować swoje działania do rzeczywistych wyzwań i problemów, z którymi mierzą się społeczności. Na podstawie liczby i treści zgłoszeń Grupa ORLEN ocenia czy dotknięte społeczności są świadome istnienia kanałów zgłaszania i obowiązujących procesów.
Zadaniem Rzecznika jest budowanie relacji ze społecznościami oraz zapewnienie mieszkańcom swobodnej możliwości zgłaszania uwag, opinii i skarg. w wyniku zmian w strukturze organizacyjnej w ORLEN S.A. utworzono nowy Dział relacji ze społecznościami lokalnymi. Dzięki temu Rzecznik wspierany jest przez dwie lokalne jednostki organizacyjne w kluczowych miejscach prowadzonej działalności w Płocku oraz w Gdańsku. Dokonane zmiany organizacyjne znacząco wzmacniają możliwość budowania współpracy ze społecznościami lokalnymi i reagowanie na zgłaszane przez nich potrzeby. Dzięki lokalnej obecności i bieżącemu kontaktowi z mieszkańcami możliwe jest skuteczniejsze identyfikowanie oczekiwań oraz reagowanie na wyzwania oraz budowanie trwałych relacji. Podjęte zostały działania usprawniające komunikację z interesariuszami, takie jak aktualizacja treści na stronie orlen.pl, uspójnienie wymagań dotyczących zgłoszeń na skrzynkę Rzecznika. w 2025 roku Rzecznik odbył spotkania z szeregiem samorządów i organizacji samorządowych, w których ORLEN prowadzi działania inwestycyjne i biznesowe w celu budowania trwałych relacji.
Ponadto w 2025 roku z obszaru środowiska oraz spółek Grupy ORLEN zarejestrowano 70 skarg. Dotyczyły one głównie zanieczyszczenia hałasem, odorem, światłem, czy wykorzystania gruntów. Zgłaszane uciążliwości wpływały za pośrednictwem adresów mailowych spółek, telefonu interwencyjnego, infolinii, formularzy kontaktowych oraz Zakładowej Inspekcji Ekologicznej. Wszystkie skargi zostały rozpatrzone i zweryfikowane, poszkodowani sygnaliści otrzymali stosowne wyjaśnienia, naprawę szkody lub rekompensatę finansową.
Podejmowanie działań dotyczących istotnych wpływów na dotknięte społeczności oraz stosowanie podejść służących zarządzaniu istotnymi ryzykami i wykorzystywaniu istotnych szans społecznościami oraz skuteczność tych działań [S3-4]
Grupa ORLEN nie opracowała jeszcze formalnego przypisania podejmowanych działań w obszarze lokalnych społeczności do zidentyfikowanych wpływów, ryzyk i szans oraz nie powiązała ich z celami, ponieważ większość inicjatyw była realizowana już przed wejściem w życie standardów ESRS. Niemniej wszystkie działania pozostają zgodnie z założeniami przyjętych polityk, a Grupa prowadzi obecnie prace nad przygotowaniem pełnego przypisania zgodnego z wymogiem MDR-A i planuje opublikować je w kolejnym sprawozdaniu zrównoważonego rozwoju.
Na realizację działań w zakresie społeczności lokalnych Grupa ORLEN przeznacza zasoby finansowe (opisane w tabeli na końcu tego podrozdziału), zasoby ludzkie w tym dedykowaną funkcję Rzecznika ds. Społeczności lokalnych, zespoły ekspertów czy pracowników zaangażowanych w działania wolontariackie, zasoby technologiczne i infrastrukturalne, czy zasoby informacyjne.
W niniejszej sekcji opisane zostały wyłącznie wybrane działania podejmowane przez podmioty Grupy ORLEN. W związku z trwającymi pracami nad przypisaniem celów, mierników i istotnych wpływów, ryzyk i szans do owych inicjatyw, w kolejnym sprawozdaniu zrównoważonego rozwoju zostanie także określony sposób ich doboru – kryterium przyjęte na rzecz wyodrębnienia inicjatyw na rzecz zrównoważonego rozwoju Grupy.
Wybrane działania na rzecz społeczności lokalnych podejmowane przez podmioty Grupy ORLEN:
W 2025 roku w Grupie ORLEN uruchomiono obszar programowy Sprawiedliwa Transformacja, który stanowi jedno z kluczowych narzędzi realizacji Strategii Zrównoważonego Rozwoju Grupy ORLEN w filarach dot. Społeczności i Środowiska. Odpowiada on na kluczowe wyzwania związane z transformacją gospodarki – w tym transformacją energetyczną i jej konsekwencjami dla lokalnych społeczeństw. Obszar ten realizuje działania ukierunkowane na zachowanie i ochronę bioróżnorodności, szczególnie na terenach sąsiadujących z infrastrukturą Grupy ORLEN.
W 2025 roku ORLEN razem z Polityką Insight opublikował raport Transformacyjny Indeks Miast. W publikacji opisano gotowość i zaawansowanie w procesie transformacji 37 największych miast w Polsce w obszarach: ciepło, energia elektryczna, gospodarka o obiegu zamkniętym (GOZ), środowisko i transport. Analizę uzupełniono wybranymi przykładami dobrze zaprojektowanych i wdrożonych polityk z mniejszych ośrodków miejskich. Zaangażowano się również jako partner w organizację Samorządowego Kongresu Klimatycznego w Łodzi.
W ramach działań współdziałania ze społecznościami lokalnymi wskazano w Strategii Zrównoważonego Rozwoju projekt “ORLEN dobrym sąsiadem”, którego cele realizowane były w 2025 roku poprzez organizację działań wspierających sprawiedliwą transformację, w tym również “ORLEN Energia Sąsiedztwa”. Pierwsza edycja programu ORLEN Energia Sąsiedztwa, skierowana była do społeczności z rejonów terminali paliw. Program ma charakter długofalowy jego celem jest budowanie partnerskich relacji pomiędzy Grupą ORLEN a społecznościami lokalnymi.
Wystartował także program grantowy ORLEN Think Energy, finansujący projekty badawczoanalityczne w obszarach transformacji energetycznej, dekarbonizacji, zrównoważonego rozwoju i odporności społeczno-gospodarczej. Angażowano się także w inicjatywy wspierające odporność miast i społeczności na wyzwania energetyczne, klimatyczne i informacyjne, m.in. współfinansując Forum Miast Transformacji Energetycznej projekt „Odporna i Silna Polska”.
To Fundacja dla Pomorza odgrywa szczególną rolę w tym obszarze, z uwagi na liczbę oraz charakter podejmowanych inicjatyw. Wsparcie Programu Sprawiedliwej Transformacji w 2025 roku realizowane przez Fundacje polegało głównie na realizacji programów w wybranych miejscowościach, gdzie rozwijane są projekty Grupy związane z rozwojem OZE. W szczególności dotyczy to obszaru budowy morskich farm wiatrowych, gdzie operatorem jest Grupa ORLEN. Przykładem takich działań jest wsparcie lokalnych społeczności i budowanie relacji z samorządem lokalnym z terenu gminy Łeba – obszaru inwestycji Baltic Power. W 2025 roku odbyła się II edycja programu grantowego „Moc Bałtyku”, który opiera się na wsparciu finansowym i merytorycznym lokalnych inicjatyw zgłaszanych przez mieszkańców i organizacje społeczne z Łeby, poprzez m.in. przekazywanie środków finansowych na realizację całości lub części projektów wybranych w ramach programu. Nadrzędnym celem programu jest pobudzenie aktywności społecznej lokalnych organizacji i grup nieformalnych. Program ma służyć również większej integracji mieszkanek i mieszkańców Łeby, sąsiadującej z inwestycją morskich farm wiatrowych Baltic Power.
Projekty na rzecz ochrony środowiska i bioróżnorodności zostały opisane w rozdziałach E1 oraz E4.
Grupa ORLEN prowadzi dialog z dotkniętymi społecznościami, wykorzystując m.in. funkcję Rzecznika ds. społeczności lokalnych. Szczegółowy opis roli Rzecznika, podejmowanych działań, stosowanych kanałów komunikacji oraz mechanizmów monitorowania ich skuteczności przedstawiono w rozdziałach S3‑2 i S3‑3. W ramach analizy podwójnej istotności zidentyfikowano dodatkowy obszar (ujawnienie specyficzne dla organizacji) - wspieranie społeczności (w tym lokalnych), w ramach, którego wywiera istotny rzeczywisty i pozytywny wpływ na dotknięte społeczności. Włączenie tego zagadnienia wynika z istotnej roli, jaką zaangażowanie społeczne odgrywa w działalności Grupy ORLEN. Wspieranie społeczności stanowi integralny element Strategii Zrównoważonego Rozwoju, odzwierciedlający fundamentalne wartości Grupy. Grupa ORLEN buduje swoje zaangażowanie społeczne oraz umacnia pozycję odpowiedzialnego partnera społecznego zarówno za pośrednictwem inicjatyw własnych (dobroczynnych i sponsoringowych) jak i za pośrednictwem fundacji korporacyjnych, które odgrywają niezwykle ważną rolę w budowaniu kapitału społecznego oraz rozwijaniu i integrowaniu lokalnych społeczności. Projekty realizowane przez fundacje korporacyjne w obszarach takich jak zdrowie, edukacja, sport i kultura, pomagają sprostać bieżącym wyzwaniom społecznym oraz odpowiedzieć na potrzeby otoczenia. Istotne są także akcje wolontariackie realizowane przez pracowników przy wsparciu fundacji korporacyjnych.
Działalność Grupy wspiera rozwój potencjału kadrowego lokalnych społeczności poprzez liczne programy edukacyjne uczniów na różnych etapach nauki oraz współpracę z uczelniami. w 2025 roku zorganizowano następujące wybrane inicjatywy w tym obszarze:
- W ramach edukacyjnych działań ogólnopolskich w 2025 roku ORLEN wsparł realizację kampanii informacyjnej dotyczącej morskiej energetyki wiatrowej, która realizowana jest przez Polskie Stowarzyszenie Energetyki Wiatrowej. Celem kampanii jest budowanie społecznego zrozumienia dla rozwoju morskiej energetyki wiatrowej w Polsce oraz przeciwdziałanie dezinformacji na jej temat, a także pokazywanie perspektyw - także zawodowych – jakie niesie za sobą rozwój offshore.
Fundacje korporacyjne odgrywają szczególną rolę w tym obszarze, z uwagi na liczbę oraz charakter podejmowanych inicjatyw.
Wybrane działania realizowane przez Fundację ORLEN im. Ignacego Łukasiewicza:
- Program „Nauka w drodze”, Naukobus, w trybie ciągłym - piętrowy autobus wyposażony w pracownię chemiczną, fizyczną i namiot pokazowy, gotowy do prowadzenia lekcji pokazów. Celem projektu jest rozbudzanie zainteresowań uczniów szkół podstawowych i ponad podstawowych, przedmiotami przyrodniczymi oraz pogłębianie ich wiedzy w nieszablonowy sposób. W 2025 roku Naukobus był obecny w 49 szkołach.
- Ogólnopolski program grantowy FunLab – jego celem jest wsparcie szkół w tworzeniu nowoczesnych i w pełni wyposażonych pracowni naukowych: chemicznych, fizycznych, biologicznych lub przedmiotów zawodowych, szczególnie w małych miejscowościach.
- Program grantowy Kierunek Muzeum – w 2025 roku uruchomiono pilotażową edycję dla szkół podstawowych i ponadpodstawowych. Zakwalifikowani beneficjenci otrzymali granty do 10 tys. PLN na wycieczkę szkolną i odwiedzenie jednego z muzeów: Muzeum Gazowni Warszawskiej, Muzeum Gazownictwa w Paczkowie lub Muzeum Przemysłu Naftowego w Bóbrce.
Celem opisanych powyżej programów jest rozwój zainteresowań naukami technicznymi.
Fundacja ORLEN realizuje liczne programy grantowe i stypendialne m.in.: Bona Fide, Mam pasję powyżej średniej, Od cząsteczki do galaktyki, Mogę Więcej, Wakacje z Fundacją ORLEN; Moc Odpowiedzialności, Model United Nations oraz edukację klimatyczną. Projekt „Bezpieczny nastolatek w świecie cyfrowym”, o których można dowiedzieć się więcej na stronie internetowej fundacji www.fundacja.orlen.pl. Oprócz bezpośredniego wsparcia uzdolnionych uczniów i studentów, programy realizowane w obszarze edukacji mają na celu rozwój kompetencji przyszłej kadry inżynierskiej i badawczej, która będzie mogła zasilić szeregi Fundatora wspierając przy tym równość szans w dostępie do edukacji.
Ważną rolę w zakresie minimalizowania negatywnego wpływu na bezpieczeństwo lokalnych społeczności odgrywa Zakładowa Straż Pożarna ORLEN, która jest jednostką ochrony przeciwpożarowej włączoną do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego (KSRG). Jako podmiot ratowniczy działa przede wszystkim na terenie Zakładu Produkcyjnego w Płocku oraz na terenie podmiotów z którymi ma podpisane umowy na świadczenie usług w postaci prowadzenia działań ratowniczo-gaśniczych. Zakładowa Straż Pożarna ORLEN uczestniczy również w ćwiczeniach organizowanych przez Spółki Grupy ORLEN zarówno w Polsce jak i poza granicami. Dla Zakładu Produkcyjnego w Płocku został opracowany i uzgodniony z Mazowieckim Komendantem Wojewódzkim PSP Wewnętrzny Plan Operacyjno-Ratowniczy, który jest poddawany analizie i aktualizacji zgodnie z polskim prawem. Dodatkowo opracowywane są tzw. „pre-plany”.
Są to dodatkowe dokumenty operacyjne opracowywane dla poszczególnych obiektów produkcyjnych i magazynowych i mają za zadanie ułatwić podejmowanie decyzji Kierującemu Działaniem Ratowniczym. Zakładowa Straż Pożarna prowadzi również działania prewencyjne w zakresie ochrony przeciwpożarowej. Działania te zaczynają się już podczas opracowywania koncepcji nowych i modernizowanych obiektów, projektowania i odbiorów gotowych obiektów. Istotną rolę w zapewnieniu bezpieczeństwa obiektów technologicznych, a w konsekwencji bezpieczeństwa społeczności lokalnej, odgrywa działalność kontrolna w zakresie ochrony przeciwpożarowej, którą również prowadzą specjaliści prewencji przeciwpożarowej Zakładowej Straży Pożarnej ORLEN.
Wybrane działania realizowane przez Fundację ORLEN:
- Fundacja ORLEN rozpoczęła w 2024 roku współpracę z Górskim Ochotniczym Pogotowiem Ratunkowym. Dzięki przekazanej darowiźnie w wysokości blisko 1,5 miliona złotych, GOPR zyska środki na działania ratownicze realizowane w 2025 w tym poprawę bezpieczeństwa w polskich górach. ORLEN od wielu lat wspiera także inne ogólnopolskie organizacje ratownicze, takie jak Mazurskie Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe.
- W 2025 roku przekazano także Morskiej Służbie Poszukiwań i Ratownictwa (Służba SAR) specjalistyczne kombinezony ochronne o łącznej wartości blisko 140 tysięcy złotych. - „ORLEN na straży” to granty na szkolenia specjalistyczne, wsparcie psychologiczne, zakup i ubezpieczenie sprzętu. Jego celem jest podniesienie poziomu bezpieczeństwa i gotowości do działań ratowniczych. Udzielono darowizn dla 368 jednostek OSP/PSP.
- „ORLEN dla Psów Ratowniczych” to wsparcie zespołów z psami ratowniczymi. Udzielono 42 grantów, wspierając 127 zespołów ratowniczych w całej Polsce.
- „ORLEN. Razem dla Bezpieczeństwa” to działania mające na celu zwiększenie odporności i zdolności operacyjnych OSP. Udzielono grantów dla 129 jednostek OSP.
- „Bezpieczne Orlęta” to inicjatywy polegające na edukacji bezpieczeństwa dla najmłodszych poprzez doposażenie istniejących sal edukacyjnych PSP i dofinansowanie nowych. Udzielono wsparcia 24 jednostkom PSP, w tym 8 nowych sal edukacyjnych.
W ramach działań promujących profilaktykę zdrowotną oraz udostępniających możliwość wykonania badań lekarskich, w odpowiedzi na oczekiwania lokalnych społeczności, Grupa ORLEN wraz z partnerami medycznymi zrealizowała w 2025 roku:
- Program bezpłatnych badań profilaktycznych „Troszcząc się o jutro - zbadaj się już dziś” dla mieszkańców Płocka i powiatu płockiego, który trwał od lipca do grudnia 2025 roku. Raz w miesiącu mieszkańcy mieli możliwość wzięcia udziału w badaniach i konsultacjach medycznych. Łącznie w ramach programu przebadano 1412 osób. W trakcie Miasteczka Zdrowia w ramach programu przygotowano stanowiska z konsultacjami kardiologicznymi wraz z badaniem EKG, konsultacjami pulmonologicznymi wraz ze spirometrią, a także konsultacje dietetyka z analizą składu ciała, na których w ciągu dwóch dni przebadano łącznie 328 osób. Wychodząc naprzeciw oczekiwaniom mieszkańców Płocka i powiatu płockiego program został przedłużony od stycznia do marca 2026 roku oraz rozpoczęto prace nad nowym programem zdrowotnym, który wystartuje w kwietniu 2026 roku i potrwa do końca roku.
- Miasteczko Zdrowia zorganizowane przez Fundację ORLEN dla Pomorza, to wydarzenie, które miało swój pierwszy w regionie, pilotażowy start w Przejazdowie koło Gdańska w dniach 30 - 31 sierpnia 2025 roku. Mieszkańcy mieli możliwość skorzystania z bezpłatnych badań profilaktycznych oraz konsultacji z różnymi specjalistami. Poza strefą związaną z profilaktyką zdrowotną zorganizowana została: strefa edukacyjna (warsztaty pszczelarskie, warsztaty ekologiczne) oraz strefa dla dzieci (konkursy edukacyjne, miasteczko rowerowe). Łącznie Miasteczko Zdrowia w Przejazdowie k. Gdańska odwiedziło ponad 1 200 osób, które zrealizowały ponad 2 400 badań profilaktycznych.
- Ponadto, w ramach działań na rzecz ochrony zdrowia, Fundacja ORLEN wsparła kluczowe ośrodki medyczne i projekty badawcze. Kwota ponad 600 tys. PLN została przekazana Instytutowi „Pomnik – Centrum Zdrowia Dziecka” na modernizację „Akademii Małych Kroków” – Centrum Rehabilitacji. Fundacja dofinansowała również szkolenia personelu Kliniki Położnictwa i Ginekologii Instytutu Matki i Dziecka (100 tys. zł), realizowane w brytyjskim Medway Maritime Hospital. Dodatkowo, wspierając walkę z chorobami rzadkimi, przekazano 200 tys. PLN na badania nad terapiami genowymi dla osób z zespołem Retta, realizowane przez Rett Syndrome Research Trust.
Wybrane inicjatywy w obszarze sportu:
- Program „Sportowy ORLEN” to element działalności społecznej Grupy, która reaguje tym samym na problem obniżenia aktywności dzieci i młodzieży oraz długofalowo angażuje się w sport amatorski w Polsce. Pierwsza edycja programu (2025 roku) pokazała, jak duże znaczenie ma wsparcie lokalnych inicjatyw sportowych. W jej ramach 183 kluby z całego kraju otrzymały dofinansowanie – najwięcej wśród nich było klubów wielosekcyjnych (45), siatkarskich (28) oraz lekkoatletycznych i pływackich (po 15). Dzięki środkom kluby mogły organizować nie tylko treningi, ale także obozy, warsztaty psychologiczne i dietetyczne. W sumie w programie uczestniczyło ponad 23 tysiące młodych zawodników, którym wiedzę i doświadczenie przekazywało 951 trenerów i instruktorów.
- Ponadto, w 2025 roku ORLEN kontynuuje rolę Partnera Strategicznego Fundacji Orły Sportu. Celem Programu jest zachęcenie dzieci i młodzieży do regularnej aktywności sportowej. W ramach „Aktywnej Szkoły” na samorządowych obiektach sportowych w 2025 roku realizowane były m.in.: turnieje piłki nożnej pn. „z Orlika na Stadion” z udziałem 72 000 uczestników; piłki ręcznej pn. „Ręczna na Orliku” w którym wzięło udział ponad 14 000 uczestników, a także turnieje lekkoatletyczne, pn. „Lekkoatletyka z Orlika” z udziałem ponad 42 000 uczestników. W 2025 roku Program „Aktywna Szkoła” objął zasięgiem łącznie ponad 628 000 uczestników, w ponad 7,6 tys. szkół.
- ORLEN jako Sponsor Główny projektu Futbol Plus prowadzonego przez Stowarzyszenie Piłki Nożnej Osób Niepełnosprawnych “Amp Futbol” wspiera rozwój tej dyscypliny wśród dzieci i młodzieży z różnymi niepełnosprawnościami. W 2025 roku odbyło się 19 wydarzeń w ramach rozgrywek Futbol Plus. Cykl turniejów zakończył się wydarzeniem w Warszawie, a dokładniej w Arenie Piłkarskiej na terenie Nowego Kampusu SGGW. Ponad 300 zawodniczek i zawodników z niepełnosprawnościami z całej Polski wzięło udział w ogólnopolskim turnieju Futbol Plus.
- Piłkarska Przyszłość z ORLENEM jest projektem mającym na celu upowszechnianie sportu wśród najmłodszych mieszkańców Polski poprzez umożliwienie im rozwoju w strukturach najdłużej działającego programu rozwoju piłki młodzieżowej w Polsce. Dzięki projektowi dzieci i młodzież mają wyrównaną szansę rozwoju fizycznego i realizacji pasji sportowych poprzez uprawianie piłki nożnej. Podsumowanie inicjatyw Piłkarskiej Przyszłości z ORLENEM w 2025 roku:
- 1 626 meczów i turniejów drużyn objętych programem,
- 10 985 jednostek treningowych wszystkich drużyn objętych programem (blisko 16500 godzin treningów),
- ok. 3 800 zawodniczek i zawodników objętych programem,
- ok. 30 000 szt. zamówionego sprzętu sportowego,
- blisko 250 uczestników, którzy wzięli udział w corocznym turnieju ORLEN Junior Cup,
- 76 obozów zorganizowanych przez kluby uczestniczące w programie.
Wybrane inicjatywy w obszarze kultury:
- W 2025 roku przeprowadzono nabór do pierwszego autorskiego programu „Kulturalny ORLEN” skierowanego do dzieci i młodzieży z całej Polski. Jego celem jest wzmacnianie lokalnych inicjatyw, które dzięki wspólnym artystycznym projektom umożliwiają budowanie relacji społecznych i wspierają rozwój osobisty młodych ludzi. Naborowi do programu towarzyszyła ogólnopolska kampania społeczna pod hasłem „Kultura daje dobrą energię”, która podkreślała rolę kultury jako źródła inspiracji, wspólnoty i rozwoju – szczególnie dla młodych ludzi. Wpłynęło blisko 2 800 wniosków z instytucji kultury, fundacji i stowarzyszeń z całej Polski.
- Współpraca z Narodowym Instytutem Fryderyka Chopina w 2025 roku była kontynuacją wsparcia ORLEN dla tej instytucji. W ramach projektu odbyły się wydarzenia, które przyciągnęły szerokie grono odbiorców i miały wpływ na promocję polskiej kultury zarówno w kraju, jak i za granicą. Najważniejszym z nich był Konkurs Chopinowski. Już eliminacje do Konkursu obejrzało na żywo ponad 145 tys. osób, a transmisje były wyświetlone ponad 3,6 mln razy.
- W minionym roku ORLEN kontynuował współpracę z Muzeum Narodowym w Warszawie, wspierając działalność wystawienniczą, edukacyjną i promocyjną w Gmachu Głównym oraz w Oddziałach: Muzeum Rzeźby im. Xawerego Dunikowskiego w Królikarni, Muzeum Plakatu w Wilanowie, Muzeum Wnętrz w Otwocku Wielkim oraz Muzeum w Nieborowie i Arkadii. Partnerstwo obejmowało ekspozycje stałe i czasowe, projekty specjalne oraz szeroką ofertę edukacyjną skierowaną do różnych grup odbiorców.
- ORLEN kontynuował także mecenat nad Teatrem Wielkim – Operą Narodową, wspierając wydarzenia artystyczne w Polsce. Wśród nich pojawiło się 6 premier oraz najważniejsze wydarzenie sezonu – prapremiera opery „Najlepsze miasto świata. Opera o Warszawie”.
- ORLEN w 2025 roku przedłużył również współpracę z Zamkiem Królewskim Warszawie, zostając jednym z kluczowych sponsorów tej instytucji.
- W 2025 roku ORLEN kontynuował również współpracę z Muzeum POLIN, które zrealizowało intensywny program wydarzeń edukacyjnych, kulturalnych i wystawienniczych. W marcu 2025 roku otwarto wystawę czasową „1945. Nie koniec, nie początek”, którą odwiedziło ponad 95 tys. osób. W kwietniu odbyła się 13. edycja akcji społecznego edukacyjnej „Żonkile”, w której udział wzięło blisko 700 wolontariuszy, ponad 6000 szkół, bibliotek i instytucji a z materiałów edukacyjnych skorzystało ponad 800 tys. uczennic i uczniów z całej Polski.
- W 2025 roku ORLEN kontynuował także współpracę z Zachętą – Narodową Galerią Sztuki jako Mecenas Zachęty, wspierając działalność wystawienniczą, edukacyjną oraz projekty międzynarodowe instytucji. Zaprezentowano 16 wystaw, obejmujących zarówno uznanych twórców, jak i projekty premierowe przygotowane specjalnie dla Galerii.
- W styczniu 2025 roku ORLEN rozpoczął współpracę z Muzeum Łazienki Królewskie, w ramach której wspiera kluczowe inicjatywy kulturalne i edukacyjne tego wyjątkowego kompleksu pałacowo-parkowego.
- Od 1 stycznia 2025 roku ORLEN nawiązał współpracę z Polską Operą Królewską w ramach cyklu „Opera w Drodze” oraz projektu „POKazujemy Operę”. Celem Opery w Drodze jest upowszechnianie kultury wysokiej w różnych zakątkach Polski, szczególnie tam, gdzie dostęp do profesjonalnych teatrów jest ograniczony.
W roku 2025 Grupa ORLEN po raz pierwszy zagrała razem z Wielką Orkiestrą Świątecznej Pomocy przekazują dzięki zaangażowaniu swoich klientek i klientów 5 245 485,39 złotych. ORLEN zaangażował się na dwa sposoby - na 1737 stacjach paliw w Polsce pojawiły się puszki-skarbonki, do których klienci wrzucali pieniądze. Koncern przekazał również na akcję 1 PLN od każdej sprzedanej w styczniu 2025 kawy. Akcję „Każda kawa wyjdzie na dobre” promował specjalnie zaprojektowany kubek z motywem WOŚP, a do kupna napoju zachęcała w telewizyjnych spotach i na billboardach ambasadorka ORLEN Team - Anita Włodarczyk.
- Na początku maja 2025 roku ORLEN nawiązał współpracę z Instytutem Biochemii i Biofizyki Polskiej Akademii Nauk. ORLEN został Partnerem Projektu Antarktyka pod skrzydłami ORLENU. Projekt poświęcony jest wyznaczeniu nowego Szczególnie Chronionego Obszaru Antarktyki (ASPA) na jednym z najbardziej niedostępnych terenów świata. Rozpoczęty pięcioletni program ma doprowadzić do wyznaczenia kolejnego rezerwatu, co zwiększy powierzchnię obszarów chronionych i wzmocni międzynarodową pozycję Polski w ramach prowadzonej już działalności badawczej na Antarktyce.
- W ubiegłym roku ORLEN był po raz kolejny mecenasem Konkursu Explory 2025 - STEAM-uj z Explory, największego w Polsce wydarzenia promującego młode talenty w dziedzinie nauki i innowacji. Spółka jest partnerem projektu nieprzerwanie od 2013 roku Program Explory to największy w Polsce program wyłaniający i wspierający młode talenty, realizowany od 2012 roku. W tym czasie udało się stworzyć społeczność ponad 4 tys. młodych talentów i ponad 2 tys. innowacyjnych projektów badawczych, naukowych i wynalazków. Do konkursu XIV edycji (2025) zgłosiło się prawie 900 uczniów z całej Polski (301 autorskich projektów STEAM).
- Fundacja ORLEN im. Ignacego Łukasiewicza w roku 2025 uruchomiła pilotażową edycję nowego programu „TURBOgrant” – skierowanego do studenckich kół naukowych działających na publicznych uczelniach, realizujących projekty naukowe, edukacyjne, rozwojowe i badawcze w obszarach nauk o ziemi i energetyki, w tym przede wszystkim geologii, geofizyki, inżynierii środowiska, inżynierii naftowej i gazowniczej (obejmującej wiertnictwo i gazownictwo), a także robotyki, automatyki, mechatroniki oraz nauk im pokrewnych. Celem programu jest wsparcie młodych uzdolnionych naukowców na starcie ich kariery, jak również budowanie przyszłej kadry inżynierskiej.
- W roku 2025 Fundacja zamknęła II i otworzyła III edycję programu „Inżynierowie Przyszłości” – ogólnopolskiego programu grantowego dla uczniów szkół średnich, w którym beneficjenci tworzą własne projekty badawcze w zakresie szeroko pojętej tematyki dotyczącej energii, z uwzględnieniem przynajmniej jednego z obszarów nauki: fizyka, chemia, energetyka, ekologia i ochrona środowiska. Zwieńczeniem Programu jest Ogólnopolska Konferencja Naukowa Szkół Średnich. Program jest realizowany w ścisłej współpracy z uczelniami technicznymi.
W 2025 roku ORLEN aktywnie wspierał fundacje, których jest jedynym lub jednym z fundatorów:
- Fundację ORLEN (ORLEN jest jedynym fundatorem fundacji);
- Fundację ORLEN dla Pomorza (ORLEN jest jedynym fundatorem fundacji);
- Fundację ORLEN im. Ignacego Łukasiewicza (ORLEN jest jedynym fundatorem fundacji);
- Fundację Muzeum Przemysłu Naftowego i Gazowniczego im. Ignacego Łukasiewicza w Bóbrce (ORLEN jest jednym z fundatorów fundacji);
- Fundację Fundusz Grantowy dla Płocka (ORLEN jest jednym z fundatorów fundacji, m.in. obok Miasta Płock);
- Fundację Dorastaj z Nami (ORLEN jest jednym z fundatorów fundacji);
- Polską Fundację Narodową (ORLEN jest jednym z fundatorów fundacji).
Ponadto Spółki z Grupy ORLEN są jedynymi fundatorami fundacji:
- Fundacja Energa (ENERGA jest jedynym fundatorem fundacji);
- Fundacja Anwil (ANWIL jest jedynym fundatorem fundacji);
- Fundacja ORLEN Unipetrol (ORLEN UNIPETROL jest jedynym fundatorem fundacji).
Kluczowe inicjatywy społeczne mające pozytywny wpływ na dotknięte społeczności w 2025 roku
| Kluczowe wskaźniki efektywności | j.m. | 2025 |
|---|---|---|
| Program stypendialny Fundacji ORLEN | ||
| Całkowita wartość wsparcia przekazana w ramach programu „Bona Fide" | [mPLN] | 2,5 |
| Programy edukacyjne Fundacji ORLEN | ||
| Całkowita wartość wsparcia przekazana w ramach programu grantowego “Od cząsteczki do galaktyki” | [mPLN] | 0,7 |
| Całkowita wartość wsparcia przekazana w ramach programu grantowego “Moc odpowiedzialności” | [mPLN] | 0,8 |
| Programy stypendialne Fundacji ORLEN im. Ignacego Łukasiewicza | ||
| Stypendia dla uczniów szkół branżowych, Stypendia dla dzieci tragicznie zmarłych pracowników, Stypendia Zagrzewamy do nauki - całkowita wartość | [mPLN] | 0,6 |
| Stypendium Łukasiewicza - wartość | [mPLN] | 0,43 |
| Programy grantowe Fundacji ORLEN | ||
| Całkowita wartość wsparcia przekazana w ramach programu „ORLEN na straży” | [mPLN] | 20 |
| Całkowita wartość wsparcia przekazana w ramach programu „Bezpieczne Orlęta” | [mPLN] | 0,5 |
| Całkowita wartość wsparcia przekazana w ramach programu „ORLEN. Razem dla Bezpieczeństwa” | [mPLN] | 6 |
| Całkowita wartość wsparcia przekazana w ramach programu „ORLEN dla psów ratowniczych” | [mPLN] | 0,6 |
| Całkowita wartość wsparcia przekazana w ramach programu „ORLEN. Energia Sąsiedztwa” | [mPLN] | 1 |
| Programy grantowe Fundacji ORLEN dla Pomorza | ||
| Całkowita wartość zaplanowana w 2025 roku w ramach prowadzonych programów | [mPLN] | 12 |
| Program grantowe Fundacji ORLEN im. Ignacego Łukasiewicza | ||
| Całkowita wartość wsparcia przekazana w ramach programu „FunLab” | [mPLN] | 4,5 |
| Całkowita wartość wsparcia przekazana w ramach programu „TURBOgrant” | [mPLN] | 2,5 |
| Całkowita wartość wsparcia przekazana w ramach programu „Kierunek Muzeum” | [mPLN] | 1,4 |
| Całkowita wartość projektu w ramach programu „EkoCzynnii” I edycja | [mPLN] | 1 |
| Całkowita wartość projektu w ramach programu „EkoCzynnii” II edycja | [mPLN] | 1 |
| Programy edukacyjne Fundacji ORLEN im. Ignacego Łukasiewicza | ||
| Całkowita wartość wsparcia przekazana w ramach programu „Inżynierowie Przyszłości” | [mPLN] | 0,2 |
| Program darowizn Fundacji ORLEN – całkowita wartość wsparcia | [mPLN] | 54,8 |
| Program darowizn Fundacji ORLEN dla Pomorza – całkowita wartość wsparcia | [mPLN] | 8,9 |
| Program darowizn całorocznych Fundacji ORLEN im. Ignacego Łukasiewicza – całkowita wartość wsparcia | [mPLN] | 2,2 |
| Program wolontariatu pracowniczego Fundacji ORLEN – całkowita wartość wsparcia (ze środków Fundacji) | [mPLN] | 1,2 |
| Program wolontariatu pracowniczego Fundacji ORLEN im. Ignacego Łukasiewicza – całkowita wartość wsparcia (ze środków Fundacji) | [mPLN] | 0,3 |
| Projekty sponsoringowe – sportowe – całkowita wartość wsparcia | [mPLN] | 219 |
| Program Sportowy ORLEN | [mPLN] | Umowy sponsoringowe [ORLEN S.A.]: 1,5 Umowy darowizny [Fundacja ORLEN]: 10,2 Działania edukacyjne [Fundacja ORLEN]: 0,6 |
| Program Aktywna Szkoła | [mPLN] | 4 |
| Projekt Futbol Plus | [mPLN] | 0,8 |
| Projekt Piłkarska Przyszłość z ORLENEM | [mPLN] | 3 |
| Projekt LEGIA SOCCER SCHOOLS | [mPLN] | 0,4 |
| Projekty sponsoringowe – kultura i nauka – całkowita wartość wsparcia | [mPLN] | 32,9 |
| Program Kulturalny ORLEN | [mPLN] | Umowy sponsoring [ORLEN S.A.]: 1 Umowy darowizny [Fundacja ORLEN]: 9,9 |
| Mecenat nad Teatrem Wielkim – Operą Narodową | [mPLN] | 2,4 |
| Sponsoring Festiwalu Muzyki Europy Środkowo-Wschodniej EUFONIE | [mPLN] | 0,4 |
| Sponsoring Baltic Opera Festival | [mPLN] | 2,5 |
| Sponsoring Zamku Królewskiego w Warszawie | [mPLN] | 0,5 |
| Mecenat nad Zachętą – Narodową Galerią Sztuki | [mPLN] | 1 |
| Sponsoring OFF FESTIVAL w Katowicach | [mPLN] | 0,2 |
| Sponsoring Specjalnych Koncertów Chopinowskich | [mPLN] | 0,05 |
| Sponsoring Festiwalu Inside Seaside | [mPLN] | 0,3 |
Cele dotyczące zarządzania istotnymi negatywnymi wpływami, zwiększania pozytywnych wpływów i zarządzania istotnymi ryzykami i szansami [S3-5]
Grupa ORLEN nie ustaliła jeszcze mierzalnych, określonych w czasie i ukierunkowanych na wyniki celów, jednak jest w trakcie ich definiowania i planuje zakończyć ten proces w 2026 roku. Aktualnie kontynuowane są prace nad ich precyzyjnym określeniem, uwzględniając zidentyfikowane wpływy, ryzyka i szanse (IRO) oraz interesy kluczowych interesariuszy.
Niemniej, Grupa ORLEN w ramach Strategii Zrównoważonego Rozwoju wyznaczyła, strategiczne kierunki działania w filarze Społeczności na lata 2025-2030 oraz ambicje 2035+. W definiowaniu inicjatyw, ich wdrażaniu, monitorowaniu biorą udział koordynatorzy z ORLEN S.A. – zgodnie z zasadami zarządzania segmentowego, którzy koordynują działania również w spółkach Grupy, gdzie współpracują z koordynatorami ze spółek. Koordynatorzy biorą udział w cyklicznych warsztatach, na których omawiane są wszystkie aspekty związane z definiowaniem i realizacją wyznaczonych inicjatyw. Wyznaczone kierunki działania odpowiadają bezpośrednio na założenia Polityki Dobroczynności oraz Polityki zarządzania relacjami ORLEN S.A. ze społecznościami lokalnymi. Realizacja inicjatyw strategicznych monitorowana i raportowana jest dwa razy do roku, a raport przedstawiany jest na posiedzeniu Zarządu oraz zatwierdzany na posiedzeniu Komitetu ds. Zrównoważonego Rozwoju przy Radzie Nadzorczej.
Plany Grupy ORLEN dotyczące dotkniętych społeczności na rok 2026 zostały określone w trzech kluczowych obszarach: współdziałanie z lokalnymi społecznościami, sprawiedliwa transformacja, edukacja dotycząca zrównoważonego rozwoju.
Współdziałanie z lokalnymi społecznościami (inicjatywy w trakcie realizacji):
Wdrożenie kompleksowego systemu komunikacji ze społecznościami lokalnymi w tym:
- Rozwój funkcji Rzecznika ds. społeczności lokalnych;
- Rozwój i promocja systemu zarządzania zgłoszeniami od społeczności lokalnych;
- Aktualizacja Polityki zarządzania relacjami ze społecznościami lokalnymi w Grupie ORLEN;
- Rozwój programów ORLEN dla Nauki, ORLEN dla Kultury, ORLEN dla Sportu oraz ORLEN dobrym sąsiadem.
Sprawiedliwa transformacja (inicjatywy w trakcie realizacji):
- Opracowanie programu Sprawiedliwej transformacji poprzez:
- Przeprowadzenie analizy i identyfikacji potrzeb społecznych przy działaniach związanych z transformacją energetyczną;
- Opracowanie założeń programu Sprawiedliwej transformacji dla kluczowych obszarów wymagających działań: pracownicy, lokalne społeczności oraz partnerzy biznesowi i klienci;
- Budowa oferty dla transformacji polskich miast i samorządów – ORLEN dla Miast.
Edukacja dotycząca zrównoważonego rozwoju (inicjatywy w trakcie realizacji):
- Wdrażanie zasad zrównoważonego rozwoju do głównych programów kierowanych do klientów, pracowników, dzieci i młodzieży oraz społeczności lokalnych;
- Realizacja dedykowanych kampanii promujących zasady zrównoważonego rozwoju;
- Realizacja programu ochrony środowiska w tym m.in. współpraca fundacji korporacyjnych z przedstawicielami społeczności z terenów o wysokiej wartości przyrodniczej.